Bloemen Bloeien op Papier

20 april 2017

 

 

 

Gelderse collectie 19-eeuwse borduurpatronen voor het eerst in tien jaar te zien

Ze stammen uit de tijd dat het drukken van afbeeldingen in kleur nog niet bestond. Uit een tijd bovendien dat er, na een periode van politieke onrust, burgeroorlogen en terreur in Europa, veel behoefte was aan huiselijkheid en gezelligheid. Het borduren van kleurrijke, lieflijke tafereeltjes van vooral bloemen werd razend populair. Museum de Kantfabriek in Horst organiseert van 30 april t/m 8 oktober een bijzondere expositie over deze 19e-eeuwse hand gekleurde borduurpatronen met als titel “Bloemen Bloeien op Papier”. Tijdens de expositie zijn bovendien zestien winnende werken uit een wedstrijd te zien, gemaakt door moderne kustenaars en geïnspireerd op deze oude borduurpatronen.

 

 

 

Expositie hand gekleurde borduurpatronen uit Regionaal Archief Rivierenland

John Landwehr was verbonden aan een veilinghuis en kende zodoende veel antiquairs. Zijn vrouw Josephine Landwehr-Vogels borduurde veel originele borduurpatronen. Omdat het echtpaar uit Tiel veel reisde, lukte het hen een omvangrijke en waardevolle collectie van meer dan 3000 handgekleurde borduurpatronen uit de Biedermeijertijd (1815-1845) te verzamelen. De collectie borduurpatronen stamt uit een tijd dat het drukken van vierkante ruitjes via koper-  of staalgravures al goed mogelijk was. Het inkleuren van de motieven op dit raster gebeurde met de hand met ragfijne marterharen penceeltjes. Vaak met tien afbeeldingen tegelijk maar nooit meer dan 150 tot 200 per oplage. De koper- of staalgravures waren dan versleten. Dat maakt deze borduurpatronen uniek en zeldzaam. De borduurpatronen werden verkocht op lossen vellen later ook ingevoegd in handwerktijdschriften. Vooral in Wenen, Parijs en Berlijn ontstond een gespecialiseerde en onderling hevig concurrerende industrie. In en rond deze steden maar ook in Rusland waren dit soort borduurpatronen populair.

 

 

 

Moderne kunstwerken en bloemsierkunst geïnspireerd op oude patronen

Bijna tien jaar werd de collectie hand gekleurde borduurpatronen bewaard  in een depot van het Regionaal Archief Rivierenland in Tiel. De bijzondere collectie geeft het gevoel en de emoties uit de 19e eeuw goed weer. Een gevoel dat overigens nog steeds goed past in onze tijd. De borduurpatronen zijn momenteel geliefd onder verzamelaars over de hele wereld. De populariteit blijkt ook uit het aantal inzendingen voor de wedstrijd die Museum de Kantfabriek uitschreef. Moderne kunstenaars werden uitgedaagd om nieuwe werken te maken geïnspireerd op de oude borduurpatronen uit de Atlas Landwehr-Vogels. Een jury koos de mooiste werken uit de meer dan honderdvijftig inzendingen. De drie winnende werken en dertien andere bijzondere inzendingen worden getoond tijdens de expositie. Daarnaast is een kleine verzameling borduurdoosjes, borduurattributen en geborduurde objecten uit de 19e eeuw te zien. Leerlingen van de opleiding Bloem en Design van Citaverde College uit Horst verzorgen tijdens de tentoonstelling bloemsierkunst geïnspireerd op de borduurpatronen.

 

 

 

 

Gelderse Diny Gerards-Mensink als autoriteit verbonden aan deze expositie

Diny Gerards-Mensink uit Afferden (Gld) doet sinds 2009 in opdracht van het Regionaal Archief Rivierenland (RAR) onderzoek naar de hand gekleurde borduurpatronen. Zij beschreef en digitaliseerde de hele Atlas Landwehr-Vogels en archiveerde alle objecten. Ze schrijft, publiceert en  blogt over deze collectie. Zij had een belangrijke inbreng in de expositie, geeft in deze periode lezingen en mag als de autoriteit op dit gebied worden beschouwd. ‘Bloemen Bloeien op Papier’ loopt van 30 april t/m 8 oktober 2017 in Museum de Kantfabriek aan de Americaanseweg 8 in Horst. Museum de Kantfabriek laat de geschiedenis van textielnijverheid en industrie uit de regio zien. Ze organiseert wisselexposities, workshops en andere activiteiten op het gebied van textielkunst en handwerken. Meer informatie www.museumdekantfabriek.nl.

 

 

 

 

 

 

De bijgevoegde afbeeldingen van hand gekleurde borduurpatronen komen uit “Regionaal Archief Rivierenland”

« Terug naar de vorige pagina